عیدی یکی از مهم ترین مطالبات مالی کارگران در پایان هر سال است که طبق قانون کار، پرداخت آن برای کارفرمایان الزامی است. در این مقاله، نحوه محاسبه عیدی 1404 کارگران، حداقل و حداکثر مبلغ، شرایط کارگران با سابقه کمتر از یک سال و نکات مهم قانونی را بررسی می کنیم.
پرداخت عیدی به کارگران بر اساس قانون کار جمهوری اسلامی ایران و مصوبه مربوط به تعیین عیدی و پاداش سالانه کارگران انجام می شود. طبق این قانون:
حداقل عیدی معادل 60 روز آخرین مزد روزانه کارگر است.
حداکثر عیدی قابل پرداخت برابر با 90 روز حداقل مزد روزانه مصوب همان سال خواهد بود.
حداقل دستمزد هر سال توسط شورای عالی کار تعیین و اعلام می شود و مبنای محاسبه عیدی نیز همان رقم خواهد بود.
بر اساس آخرین خبر منتشرشده در تاریخ 25 بهمن، مبلغ عیدی سال جاری کارکنان دولت به صورت ثابت و یکسان برای تمامی مشمولان، 10 میلیون تومان تعیین شده است. این مبلغ همراه با حقوق بهمن ماه و در بازه زمانی 28 بهمن تا اوایل اسفندماه به حساب کارکنان واریز خواهد شد. همچنین تأکید شده است پرداخت هرگونه وجه دیگر تحت عنوان پاداش پایان سال ممنوع بوده و دستگاه های اجرایی مجاز به پرداخت مبلغی مازاد بر رقم اعلام شده نیستند.
طبق اعلام رئیس کانون عالی بازنشستگان، عیدی بازنشستگان تأمین اجتماعی در سال جاری هم سطح عیدی کارکنان دولت تعیین شده است. بر این اساس، مبلغ عیدی این گروه نیز 10 میلیون تومان خواهد بود و مطابق برنامه زمان بندی اعلامی به حساب مشمولان واریز می شود.
بر اساس ضوابط قانون کار، عیدی کارگران معادل دو برابر حداقل حقوق ماهانه مصوب سال به عنوان حداقل پرداختی و سه برابر حداقل حقوق ماهانه به عنوان سقف پرداختی تعیین می شود.
در سال 1404، حداقل عیدی کارگران مبلغ 207.819.360 ریال و حداکثر آن 311.729.040 ریال اعلام شده است.
بر این اساس، کارگرانی که به مدت یک سال کامل در کارگاه ها یا شرکت های مشمول قانون کار و تأمین اجتماعی اشتغال داشته اند، نباید عیدی ای کمتر از مبلغ حداقل تعیین شده دریافت کنند.
| میزان کارکرد در سال | حداقل عیدی | حداکثر عیدی |
| یک ماه | 17.318.280 | 25.977.420 |
| دو ماه | 34.636.560 | 51.954.840 |
| سه ماه | 51.954.840 | 77.932.260 |
| چهار ماه | 69.273.120 | 103.909.680 |
| پنج ماه | 86.591.400 | 129.887.100 |
| شش ماه | 103.909.680 | 155.864.520 |
| هفت ماه | 121.227.960 | 181.841.940 |
| هشت ماه | 138.546.240 | 207.819.360 |
| نه ماه | 155.864.520 | 233.796.780 |
| ده ماه | 173.182.800 | 259.774.200 |
| یازده ماه | 190.501.080 | 285.751.620 |
| دوازده ماه | 207.819.360 | 311.729.040 |
حداقل دستمزد روزانه * 60 =حداقل عیدی سال 1404
حداقل دستمزد روزانه * 90 =حداکثر عیدی سال 1404
بر اساس تبصره (1) ماده واحده قانون مربوط به تعیین عیدی و پاداش سالانه کارگران، در صورتی که سابقه اشتغال کارگر در یک کارگاه کمتر از یک سال باشد، مبلغ عیدی به نسبت مدت کارکرد در همان سال محاسبه و پرداخت می شود.
مبنای محاسبه در این حالت، معادل 60 روز مزد بوده و پرداخت عیدی متناسب با تعداد ماه های اشتغال در سال تعیین می شود. با این حال، مبلغ پرداختی برای هر ماه کارکرد نباید از یک دوازدهم سقف عیدی سالانه تعیین شده تجاوز کند.
یا به صورت ساده تر:
در عین حال، مبلغ محاسبه شده نباید از سقف قانونی (سه برابر حداقل حقوق ماهانه مصوب سال به نسبت مدت کارکرد) بیشتر شود. بنابراین، کارفرما موظف است پس از محاسبه عیدی بر اساس مدت اشتغال، رعایت سقف مقرر قانونی را نیز مدنظر قرار دهد.
میزان مالیات عیدی و پاداش پایان سال هر ساله از سوی سازمان امور مالیاتی کشور تعیین می شود. در سال 1404، بر اساس لایحه پیشنهادی دولت، سقف معافیت مالیاتی سالانه 240.000.000 ریال (معادل 24 میلیون تومان) اعلام شده است.
بر این اساس:
برای محاسبه مالیات عیدی، مراحل زیر باید انجام شود:
سقف معافیت مالیات عیدی 1404 - کل عیدی و پاداش دریافتی= عیدی مشمول مالیات
سقف معافیت مالیات عیدی 1404 + کل عیدی و پاداش دریافتی= درآمد کل سالیانه مشمول مالیات
مالیات حقوق سالانه (بدون عیدی) - مالیات درآمد کل سالیانه= تفکیک مالیات عیدی
طبق قانون و اعلام رسمی قائم مقام سازمان تأمین اجتماعی، از عیدی بازنشستگان تأمین اجتماعی هیچ گونه مالیاتی کسر نمی شود و این مبلغ به طور کامل به حساب مشمولان واریز خواهد شد.
مبنای محاسبه عیدی و پاداش سالانه کارگران، بر اساس نوع نظام پرداخت در کارگاه تعیین می شود.
در کارگاه های فاقد طرح طبقه بندی مشاغل، ملاک محاسبه عیدی «مزد ثابت» است؛ به این معنا که مزد شغل به همراه مزایای ثابت پرداختی به تبع شغل، از جمله فوق العاده سختی کار، فوق العاده شغل و سایر مزایایی که به اقتضای شغل به کارگر پرداخت می شود، مبنای محاسبه قرار می گیرد.
در مقابل، در کارگاه هایی که دارای طرح طبقه بندی مشاغل هستند، «مزد گروه و پایه» یا «مزد مبنا» ملاک محاسبه عیدی خواهد بود. در این حالت، مزایای رفاهی و انگیزشی نظیر حق مسکن، کمک هزینه خواروبار، حق عائله مندی، پاداش افزایش تولید و فوق العاده جذب در محاسبه عیدی لحاظ نمی شود.
مطابق مقررات قانونی، عیدی سالانه کارگران تا سقف تعیین شده در قانون از پرداخت حق بیمه معاف است؛ اما این مبلغ مشمول مالیات خواهد بود.
همچنین عیدی سالانه از معافیت مالیاتی معادل یک دوازدهم معافیت مالیاتی سالانه برخوردار است و صرفاً مازاد بر این سقف، مشمول کسر مالیات می شود.
پرداخت عیدی به کارگرانی که کمتر از یک سال در کارگاه اشتغال داشته اند نیز الزامی است. در این موارد، عیدی بر مبنای 60 روز مزد روزانه و متناسب با مدت کارکرد و تعداد روزهای اشتغال در همان کارگاه محاسبه و پرداخت می شود.
بر اساس مصوبه قانونی، حداقل عیدی کارگران معادل دو ماه پایه حقوق و حداکثر آن معادل سه ماه پایه حقوق تعیین شده است. با این حال، میزان عیدی دریافتی هر کارگر با توجه به مدت قرارداد، سابقه کار و تعداد روزهای اشتغال در سال متفاوت خواهد بود.
کارگران بر اساس میزان کارکرد و مدت اشتغال خود مستحق دریافت عیدی هستند. عیدی و پاداش کامل به کارگرانی تعلق می گیرد که یک سال کامل در آخرین کارگاه محل اشتغال خود فعالیت داشته و بیمه پردازی آنان به طور کامل انجام شده باشد.
در خصوص کارگران فصلی، ساعتی و پاره وقت نیز قانون مقررات مشخصی پیش بینی کرده است و میزان عیدی این گروه ها متناسب با مدت و نحوه اشتغال آنان تعیین و پرداخت می شود.
عیدی کامل به کارگرانی تعلق می گیرد که یک سال کامل را در کارگاه یا محل کار خود سپری کرده و رابطه استخدامی آنان بدون وقفه تا پایان سال استمرار داشته باشد. در این صورت، پاداش پایان سال بر مبنای ضوابط قانونی و به میزان کامل پرداخت خواهد شد.
با این حال، در خصوص سایر گروه های شغلی، نحوه محاسبه عیدی متناسب با نوع همکاری و میزان کارکرد آنان تعیین می شود:
کارگران پاره وقت عیدی خود را به نسبت ساعات کار انجام شده دریافت می کنند؛ بدین معنا که میزان اشتغال آنان ملاک محاسبه خواهد بود.
کارگران فصلی استحقاق دریافت عیدی بر مبنای 60 روز مزد را دارند که این مبلغ متناسب با ایام کارکرد آنان در طول سال محاسبه و پرداخت می شود.
در مورد کارگران ساعتی، میانگین حقوق سه ماه پایانی خدمت، مبنای تعیین عیدی و پاداش قرار می گیرد تا پرداختی با واقعیت دریافتی آنان هم خوانی داشته باشد.
همچنین کارگرانی که در طول سال به هر دلیل رابطه کاری خود را با کارفرما خاتمه می دهند، به نسبت مدت اشتغال و ماه های کارکرد، مستحق دریافت عیدی و پاداش سالانه خواهند بود.
بدین ترتیب، اصل حاکم در پرداخت عیدی، مدت و میزان کارکرد کارگر در سال است و قانون با در نظر گرفتن شرایط مختلف اشتغال، شیوه ای عادلانه برای محاسبه آن پیش بینی کرده است.
ارسال صورتحساب الکترونیکی به سامانه مودیان
ثبت نام اولیه و ارسال بصورت رایگان تا 3 صورتحساب
امن، سریع، ساده و مطابق قوانین سامانه مالیاتی کشور.
